245 Views

Β πυλώνας – ορίζοντας 2020 και αειφόρος ανάπτυξη…γράφει ο γεωπόνος Σάκης Φωλίνας

Πολλές συζητήσεις διαδραματίζονται τη δεδομένη στιγμή στην Ευρωπαϊκή Ένωση για το μέλλον της ΚΑΠ μετά το 2020 και ειδικότερα για την πορεία και την εξέλιξη τόσο του Α πυλώνα όσο και των αγροτικών προγραμμάτων με στόχο την ευελιξία και την παραγωγικότητα. Στους ευρωπαϊκούς κύκλους κυριαρχεί τόσο το αίσθημα αλλαγής κατεύθυνσης των άμεσων ενισχύσεων αλλά ο κύριος προσανατολισμός είναι η σαφέστερη και ογκωδέστερη αναπτυξιακή αναδιάρθρωση για τον Β πυλώνα. Στην Ελλάδα όμως προς το παρόν ελάχιστες συζητήσεις λαμβάνουν χώρα για τις συγκεκριμένες ουσιαστικές αλλαγές και οι οποίες πραγματικά θα επιφέρουν στους γεωργούς τεράστια  διλήμματα για την περαιτέρω  ανάπτυξή τους άλλα κυρίως για την επιβίωση τους σε ένα τόσο ανταγωνιστικό περιβάλλον. Από την άλλη πλευρά βέβαια το υπάρχον ΠΑΑ (2014-2020), που βρίσκεται στην αρχή της εφαρμογής του, είναι ένα σημαντικό εργαλείο, το οποίο δίνει απαντήσεις για τη μελλοντική διαχείριση των κονδυλίων και την παραγωγή πλούτου από τον πρωτογενή τομέα.

Η καθυστέρηση εφαρμογής των προγραμμάτων και συγκεκριμένα η αναμονή της προκήρυξης των σχεδίων βελτίωσης, της πραγματικής ατμομηχανής της παραγωγικής ανασυγκρότησης (μέτρο 4), του επενδυτικού εργαλείου leader (μέτρο 19) άλλα και η μη απορρόφηση ακόμη επιλαχόντων στο πρόγραμμα των νέων αγροτών (μέτρο 6) δημιουργούν εύλογα ζητήματα και ανησυχίες για τη ρεαλιστική εφαρμογή του ΠΑΑ.   Σημαντικό ζήτημα επίσης θεωρείται το γεγονός ότι ο προϋπολογισμός όλων των παραπάνω εργαλείων που φτάνει στα επίπεδα του 41,4% (2,35δις περίπου) ενώ οι φιλοπεριβαλλοντικές δράσεις και τα άλλα διαρθρωτικά μέτρα  απομυζούν το υπόλοιπο 58,6%. Επιπρόσθετα αν αναλογιστεί κανείς ότι 30% είναι οι ανειλημμένες υποχρεώσεις από την προηγούμενη προγραμματική περίοδο στα συγκεκριμένα προγράμματα  διαπιστώνει κανείς ότι οι  πραγματικοί επενδυτές  βρίσκονται σε αδιέξοδο.

Επίσης με μια δεύτερη προσεκτική ματιά εύλογα προκύπτουν τα ακόλουθα  ερωτήματα για την περαιτέρω βιώσιμη ανάπτυξη του αγροτικού κόσμου:

Είναι πρέπον τα πραγματικά αναπτυξιακά εργαλεία ,να προκηρύσσονται μια φορά κάθε προγραμματική περίοδο και ο προϋπολογισμός τους να είναι λιγότερο από το 50% του ΠΑΑ;

Είναι πρέπον τα γεωργοπεριβαλλοντικά αλλά και τα διαθρωτικά μέτρα, που ορθά συντελούν στην αειφόρο ανάπτυξη, να μην στοιχειοθετούνται παράλληλα από στοιχεία αναπτυξιακής φύσεως και  να κατευθύνονται σε επιδερμικούς αγρότες που αξιοποιούν το αφορολόγητο των επενδύσεων;

Είναι πρέπον να σχεδιάζεται ένα μετρό αγροτικής ανάπτυξης σε κεντρικό επίπεδο και να μην υπάρχει αυτονομία  σε περιφερειακό για να αναπτυχτούν μέσα σε αυτό οι πραγματικές ανάγκες; Είναι αρκετό το ποσοστό 30%  του ΠΑΑ που παραχωρήθηκε στις περιφέρειες και ορθός  ο τρόπος  διαχείρισης  αυτού;

Είναι το ΠΑΑ πραγματικά συνδεδεμένο με τα καλάθια των περιφερειών αλλά και την ζωνοποίηση των καλλιεργειών;

Συμβάλλει το ΠΑΑ στην άμβλυνση των ανισοτήτων  της ελεύθερης  αγοράς, στη μείωση του κόστους παράγωγης, στην προστασία των αγροτών από τις αθρόες εισαγωγές και ελληνοποιήσεις;

Ενισχύει τους πραγματικούς  παραγωγικούς κλάδους της αγροτικής παραγωγής  όπως η κτηνοτροφία με σαφή διαπραγμάτευση για την αγορά ζωικού κεφαλαίου από ελληνικές φυλές;

Υπάρχει σαφές  χρονοδιάγραμμα προκήρυξης των προγραμμάτων με καθοριστικές και τελικές ημερομηνίες υλοποιήσεις;

Είναι πρέπον να στηριχτούν οι συνεταιρισμοί  με συγκεκριμένα εργαλεία αναδιάρθρωσής τους  και ευελιξίας  σε μια παγκοσμιοποιημένη αγορά;

Αξιολογώντας όλα τα παραπάνω και με ορίζοντα το 2020 διαπιστώνουμε  περισσότερο από ποτέ την αδήριτη ανάγκη:

  • για δυναμική στήριξη του Β σε σχέση με τον Α πυλώνα
  • την άμεση δέσμευση των περιβαλλοντικών προγραμμάτων με περισσότερα αναπτυξιακά κριτήρια
  • τη σαφή και με ακριβή χρονοδιαγράμματα υλοποίησης  εφαρμογή των μέτρων με μηδενικές ανειλημμένες υποχρεώσεις εφαρμόζοντάς τα πάντα σε περιφερειακό επίπεδο με ζωνοποίηση καλλιεργειών.
  • την ενίσχυση των μικρών, ευέλικτων και ταχύρυθμων επενδυτικών εργαλείων με παράλληλη στήριξη ενός πρακτικού και αναδιαρθρωμένου κτηνοτροφικού μοντέλου.
  • τη στήριξη των ΠΟΠ-ΠΓΕ προϊόντων.
  • τη στήριξη της ευφυούς γεωργίας και των νέων τεχνολογιών με κατεύθυνση τη μείωση του κόστους παράγωγης.
  • τη σαφή σύνδεσή του ελλειμματικού εμπορικού ισοζυγίου και των ελληνοποιήσεων με προσαρμογή στις ανάγκες των αγορών δημιουργώντας βιώσιμες και ανταγωνιστικές επιχειρήσεις.

 

e-Grevena Portal